Bloomberg: Bản trắng Bitcoin tròn 18 năm, liệu đã thực sự trưởng thành sau khi được Phố Wall chấp nhận?
Tác giả: Teresa Xie, phóng viên Bloomberg
Biên dịch: Gia Hoan, ChainCatcher
Bitcoin đang bước vào "tuổi trưởng thành". Ít nhất là về mặt tuổi tác, đúng là như vậy.
18 năm trước, người có bút danh Satoshi Nakamoto đã công bố một tài liệu trắng, tưởng tượng ra việc xây dựng một hệ thống thanh toán điện tử phi tập trung. Đồng tiền điện tử đầu tiên này nhằm mục đích cho phép mọi người chuyển tiền trực tiếp cho nhau mà không cần phụ thuộc vào ngân hàng hay bất kỳ cơ quan trung ương nào.
Ngày nay, Bitcoin sẽ kỷ niệm sinh nhật 18 tuổi vào thứ Bảy này, đã đến lúc nhìn lại xem nó đã đi được bao xa so với cuộc thử nghiệm nổi loạn mà Satoshi Nakamoto ban đầu tưởng tượng. Hành trình này, nhiều người đã nghe quen thuộc: có người đã làm giàu từ nó, có người đã mất đi mối quan hệ; xung quanh nó đã hình thành nhiều hệ sinh thái, và cũng có những hệ sinh thái cuối cùng đã sụp đổ. Có chính phủ đã mua nó, có người nổi tiếng gọi nó là "thuốc chuột", và còn rất nhiều người đã tranh luận về nó trong nhiều năm qua.
Trên con đường này, Bitcoin đã từng bị tuyên bố là đã chết, rồi lại sống dậy nhiều lần; đã từng bị công chúng từ chối, nhưng sau đó lại nhận được sự ủng hộ từ nhiều phía, ngay cả Phố Wall cũng tham gia vào.
Điều này cũng đặt ra một câu hỏi quan trọng: Sau gần 20 năm ra đời, Bitcoin thực sự đã trưởng thành hay chỉ đang giả vờ trưởng thành?
Phố Wall trở thành người ủng hộ Bitcoin
"Nó thực sự đã đi một chặng đường dài." Anastasia Melachrinos, Giám đốc Tăng trưởng của Kaiko cho biết, "Hãy nghĩ về nơi Bitcoin xuất hiện lần đầu tiên, đó là dark web và các diễn đàn. Và trong 18 năm qua, chúng ta đã từ đó bước vào một loại tài sản hoàn toàn mới."
Bitcoin đã kết bạn với một số người bạn không ngờ tới, và cũng đã nhận được sự công nhận từ xã hội, đặc biệt là trong những năm gần đây. Hiện nay, các nhà đầu tư có thể đầu tư vào Bitcoin qua nhiều cách khác nhau, trong đó có các sản phẩm do các ông lớn Phố Wall như BlackRock cung cấp. BlackRock quản lý một quỹ ETF Bitcoin (quỹ giao dịch trên sàn) có quy mô lên tới 66 tỷ USD. Hàng chục công ty niêm yết đã dự trữ Bitcoin trên bảng cân đối kế toán, và một số nhà đầu tư giàu có nhất thế giới vẫn ca ngợi nó.
Sự mỉa mai trong đó không khó để nhận ra. Bitcoin vốn được sinh ra để thách thức tài chính tập trung, giờ đây, những tổ chức mà nó từng cố gắng lật đổ lại trở thành một trong những người ủng hộ mạnh mẽ nhất của blockchain. Phố Wall đang tăng tốc triển khai stablecoin, tài sản token hóa và cơ sở hạ tầng tài chính dựa trên blockchain, ngày càng nhiều đưa công nghệ này vào hệ thống tài chính mà Bitcoin ban đầu cố gắng tránh xa. Còn nhiều ví dụ khác, nhưng hầu như không có gì có thể khiến người ta liên tưởng đến việc chống lại trật tự tài chính truyền thống.
"Ý nghĩa cơ bản nhất của Bitcoin là nó chứng minh rằng có thể thực hiện chuyển giao giá trị mà không cần trung gian." Linda Jeng, Giám đốc Pháp lý và Chính sách của Aave Labs cho biết, "Sau đó, Bitcoin đã thúc đẩy một vài vòng phát triển của tài chính kỹ thuật số. Công nghệ từng ở bên lề giờ đây đang trở thành hệ thống tài chính mới."
Biến động giảm, xu hướng vẫn theo sát thị trường chứng khoán Mỹ
Hãy xem xét sự ổn định. Trong lĩnh vực này, Bitcoin thực sự đã đạt được một số tiến bộ. Sự phổ biến ngày càng tăng của ETF đã làm cho việc đầu tư vào Bitcoin trở nên thuận tiện hơn, điều này phần nào đã khiến sự biến động giá mạnh mẽ của nó giảm đi rõ rệt. Đầu tháng này, độ biến động 30 ngày của nó đã giảm xuống mức thấp nhất trong ba năm qua.
Hình ảnh: Độ biến động của Bitcoin giảm, độ biến động 30 ngày của nó đã giảm xuống mức thấp nhất trong ba năm qua. Nguồn: Bloomberg.
Điều này không có nghĩa là Bitcoin đã hoàn toàn nói lời tạm biệt với những khía cạnh chưa trưởng thành, nó vẫn trải qua những thăng trầm lớn. Vào tháng 10 năm ngoái, một đợt bán tháo đột ngột đã dẫn đến việc thanh lý kỷ lục 19 tỷ USD vị thế đòn bẩy chỉ trong một ngày, và đây không phải là lần đầu tiên ngành công nghiệp tiền điện tử trải qua những biến động mạnh mẽ. Còn có mùa đông tiền điện tử năm 2022, vào tháng 11 năm đó, sàn giao dịch tiền điện tử FTX do Sam Bankman-Fried sáng lập đã sụp đổ, giá trị thị trường của tài sản tiền điện tử sau đó đã bốc hơi hơn 2 nghìn tỷ USD.
Hơn nữa, diễn biến của Bitcoin vẫn đồng bộ với thị trường chứng khoán Mỹ. Ví dụ, nó có mối tương quan cao với chỉ số Nasdaq 100, cho thấy diễn biến giá của nó thiếu tính độc lập.
Sinh nhật 18 tuổi, thị trường thiếu không khí ăn mừng
Khi Bitcoin dần trưởng thành, nó cũng mất đi một số sức hút. Nó không còn là kẻ nổi loạn thách thức truyền thống trong thị trường tài chính, cũng không còn là một khoản đặt cược táo bạo trong mắt những nhà đầu tư mạo hiểm, mà đã trở thành một tài sản mà cả những nhà đầu tư bình thường cũng sẽ đưa vào danh mục đầu tư cân bằng. Chỉ tuần trước, gã khổng lồ đầu tư mạo hiểm Andreessen Horowitz đã chính thức đổi tên quỹ tiền điện tử của mình từ a16z Crypto thành a16z Frontier.
Trước sinh nhật Bitcoin, thị trường không có nhiều không khí ăn mừng.
Theo diễn biến hiện tại, tháng này có thể trở thành tháng có hiệu suất tồi tệ nhất của Bitcoin kể từ tháng 6. Đà tăng tích lũy trong mùa hè đã không được duy trì, giá hiện đang dao động quanh mức 80.000 USD. Những người ủng hộ tin rằng Bitcoin sẽ sớm trở lại mức 100.000 USD, thậm chí cuối cùng đạt 1 triệu USD; trong khi những người chỉ trích cho rằng nó không có giá trị gì.
Người sáng lập SkyBridge Capital, Anthony Scaramucci, đã lần đầu tiên mua Bitcoin với giá 6.000 USD nhiều năm trước, và sau đó lại mua thêm ở mức 16.000 USD. Ông cho biết, ông luôn coi khoản đầu tư này như một cược cho tương lai năm năm tới. Ông dự đoán Bitcoin sẽ gấp đôi trong năm năm tới, theo tính toán của ông, điều này tương đương với khoảng 15% tỷ suất sinh lợi hàng năm.
"Bitcoin là tiêu chuẩn của ngành này." Ông nói trong một cuộc phỏng vấn, "Sau khi bạn và tôi rời khỏi thế giới này, nó vẫn sẽ tồn tại."